Koç Üniversitesi Hastanesi · Girişimsel Radyoloji

Varis ameliyatı

Varis ameliyatında kapak yetmezliği bulunan safen toplardamarı ve görünen varisler cerrahi yöntemlerle çıkarılır. Günümüzde ameliyatsız seçenekler de bulunduğundan tedavi değerlendirmesinde farklı yaklaşımlar ele alınır. Tedaviye karar verilirken damarların görünümü kadar ağrı, yorgunluk, yanma, kramp ve şişlik gibi yakınmalar da önem taşır. Günümüzde varis tedavisinde ilk önerilen yöntem ameliyatsız varis tedavisidir. Ancak ameliyat tedavisi de özellikle ameliyatsız yöntemlerin yapılmadığı ya da doktorun bu konuda tecrübesinin olmadığı durumlarda kullanılabilir.

Varis ameliyatı nedir?

Varis ameliyatı, varis tedavisinde 2000 yılına kadar kullanılan en önemli tedavi yöntemidir. Ameliyatsız varis tedavi yöntemlerinin çıkması ile çok daha az kullanılmaya başlanmıştır ama hâlâ kullanılan bir yöntemdir.

Varis ameliyatı kapak yetersizliği nedeniyle büyük varislere neden olan safen toplardamarını ve görünen varisleri gidermek için yapılır. Venöz yetmezliğin nasıl varis oluşturduğunu anlamak için venöz yetmezlik sayfasına bakabilirsiniz.

Ne zaman yapılmalıdır?

Bacaklarımızdaki varisler yakınma oluşturarak ya da görünümleri ile bizde rahatsızlık uyandırıyorsa tedavi önerilir. Büyük varisleri kesin olarak yok etmenin iki yolu ameliyatla ya da ameliyatsız (lazer, radyofrekans ve yapışkan) yöntemlerden biri ile tedavi olmaktır. Varisler ne tür yakınma oluşturmalı ki tedavi gereksin?

Varisler bacaklarda ağrı, yorgunluk, yanma, ağırlık hissi, kramplar ve ayak şişliği yapabilir, daha da ilerlemişse ayak bileği çevresinde kahverengi lekelenmeler ve yaralar oluşturabilir, ayak bileği şişebilir. Varis bunların birkaçı ya da tümünü yapabilir. Ya da bunların hiçbirisi olmayabilir ancak büyük varislerin görünümleri insanı rahatsız edebilir. Bu durumlarda varis tedavisi önerilir.

Ne tür anestezi kullanılır?

 Varis ameliyatı için çoğunlukla genel anestezi (narkoz) ya da belden iğne yapılarak sadece bacakların uyuşturulduğu spinal ve epidural anestezi ile yapılır. Ameliyatsız varis yöntemlerinin ameliyata göre bir avantajı da narkoz ve belden yapılan iğnelere gerek olmadan tedavi yapabilmesidir.

Nasıl yapılır?

Varis ameliyatında temel tedavi sorunlu olan damarın çıkarılmasıdır. Çünkü dünyada kapak yetmezliğine yol açan kapakların tamiri mümkün değildir.

Varis ameliyatı iki türlüdür:

1) Büyük varisleri oluşturan safen toplardamarının yani varisin kaynağının çıkarılması: Bu ameliyat kasıktan, ayak bileği hizasından ve bazen diz hizasından yapılan birkaç küçük kesi ile sorunlu safen toplardamarının bulunarak dışarı çıkarılmasıdır. Bunun için damarın içinden bir tel yerleştirilir, damarın diğer ucuna iletilir ve damar tele bağlanarak sıyrılıp dışarı çıkarılır. Ardından yapılan kesiler dikilir.

Ameliyatsız varis tedavisinde bu safha yerine damar içine hiçbir kesi yapmadan bir lazer ya da radyofrekans veya yapışkan için kateter (1-2 mm kalınlığında plastik boru) yerleştirilir ve damar içerden kapatılarak iptal edilir.

2) Görünen varislerin tedavisi (flebektomi): Asıl büyük damar hallolduktan sonra görünen varisler üzerine yaklaşık 1 cm uzunluğunda kesiler  yapılarak tığ ucu gibi kancalı olan bir telle bu varisler koparılarak çıkarılır. Ameliyattan sonra bacak elastik bandajlarla sarılır.

Ameliyatsız varis tedavisinde büyük damar hallolduktan sonra görünen varislerin tedavisi için genellikle varislerin içine iğne ile girilerek köpük ilacı verilir (bakınız köpük tedavisi ya da skleroterapi)

Varis ameliyatını Koç Üniversitesi Hastanemizde (Topkapı, İstanbul) Kalp ve Damar Cerrahisi uzmanlarımız yapar.

Biz Girişimsel Radyoloji uzmanları sadece ameliyatsız varis tedavisi yaparız.

Ameliyat tedavisi uzun yıllardan beri yapılan bir tedavi olmasına rağmen artık yerini ameliyatsız tedavi yöntemlerine bırakmaktadır. Ameliyatsız tedavi yöntemlerinin avantajları ameliyatsız varis tedavisi adlı sayfada belirtilmiştir.

Sık sorulan sorular

Varis ameliyatında hangi damar çıkarılır?

Büyük varislerin kaynağı olan kapak yetmezlikli safen toplardamarı cerrahi olarak çıkarılabilir. Dışarıdan görünen varisler de küçük kesiler üzerinden alınabilir; bu ikinci uygulamaya flebektomi denir.

Ameliyat ile damar içi lazerin temel farkı nedir?

Ameliyatta sorunlu damar kesilerden çıkarılır. Damar içi lazer, radyofrekans veya yapışkan yöntemlerinde damar çıkarılmadan içeriden kapatılır.

Varis ameliyatında hangi anestezi yöntemleri kullanılır?

Genel anestezi veya belden uygulanan spinal ve epidural anestezi kullanılabilir. Ameliyatsız damar içi yöntemlerde ise lokal anestezi ve gerektiğinde sedasyon gibi farklı yaklaşımlar vardır.

Kaynaklar

  1. Varicose veins: diagnosis and management. National Institute for Health and Care Excellence (NICE). CG168. 2013. Kılavuz: Varis tanısı, tedavi seçenekleri, kişiye verilecek bilgi ve gebelikte yaklaşım.
  2. Editor's Choice - European Society for Vascular Surgery (ESVS) 2022 Clinical Practice Guidelines on the Management of Chronic Venous Disease of the Lower Limbs. De Maeseneer MG, Kakkos SK, Aherne T ve ark. Eur J Vasc Endovasc Surg. 2022;63(2):184-267. DOI: 10.1016/j.ejvs.2021.12.024. Kılavuz: Kronik toplardamar hastalıkları, tanı, tedavi seçenekleri ve takip.
  3. Interventions for great saphenous vein incompetence. Whing J, Nandhra S, Nesbitt C ve ark. Cochrane Database Syst Rev. 2021;8:CD005624. DOI: 10.1002/14651858.cd005624.pub4. Sistematik derleme: Safen damarındaki kapak yetmezliğinde ameliyat, lazer, radyofrekans ve köpük yöntemlerinin karşılaştırılması.
  4. Five-Year Outcomes of a Randomized Trial of Treatments for Varicose Veins. Brittenden J, Cooper D, Dimitrova M ve ark. N Engl J Med. 2019;381(10):912-922. DOI: 10.1056/nejmoa1805186. Randomize çalışma: Lazer, köpük ve cerrahi tedavinin beş yıllık sonuçları.

Kaynaklara erişim tarihi: 19 Ekim 2026.